Kazı Alanındaki Sessiz Nesneler, Ölçekten Çok Anlatı Kurar

Bir kazıda çıkan küçük bir mühür ya da kırık bir kap, çoğu zaman yerleşimin adından önce gelir. Schliemann'ın Truva'da 1873 civarında bulduğu altın takı yığını bunun iyi bir örneği: Priamos hazinesi olarak kitaplara girdi, oysa tabakalar üzerinden bakıldığında eşyaların Priamos'tan yaklaşık bin yıl önceki bir katmana ait olduğu anlaşıldı. Yani nesne sessiz kalır, onu hangi hikâyeye koyduğumuz tarihi belirler. Bence asıl mesele, yorumun boşlukları doldurduğunu açıkça kabul etmek. Raporda hangi kısmın kanıt, hangi kısmın çıkarım olduğu ayrı ayrı yazılırsa okur da hangi cümleye ne kadar güvenebileceğini kendisi görür.