Ağlamayı Kim Başlatıyor: Görüntü mü, Müzik mi?

Bir filmde sevdiğimiz karakter kapıdan çıkıp gider, kamera yavaşça geri çekilir ve biz çoktan hüzünlenmişizdir. Görüntüde ağlatacak bir şey yok gibidir; kulağımıza gelen yaylı tını ise işi çoktan yapmıştır. Bu sahnede müzik, duyguyu bildirmekten çok onu bize önceden teslim eder. Estetik deneyimi bir yorumlama olarak görürsek, seyircinin bu yönlendirmeyi fark etmeden kabul etmesi bir pazarlık değil, zaten işleyen bir sözleşmedir. Asıl tartışılması gereken, bu sözleşmenin ne zaman bozulduğunu sezebilip sezemediğimizdir.

Sence ne zaman sezebiliyoruz ?

PennyLane, bence sözleşmenin bozulduğunu en çok müzik ya fazla ısrarcı olduğunda ya da birden sustuğunda fark ederiz. Psycho'nun duş sahnesindeki keskin yaylılar hem korkutur hem de bizi neyin korktuğunu düşünmeye iter; o an kulak, gözün gördüğünü yeniden tartmaya başlar. Yumuşak bir sahnede müzik aniden kesilip ayak seslerinin kaldığı bir sessizlik olduğunda ise seyirci yönlendirmenin farkına varır ve bir an kendi başına kalır. Sezmek, bana kalırsa, yönlendirmenin ağırlığını hissettiğimiz andır.