Kenar notu okurun önüne geçer, silinebilir not ise okumayı açık bırakır

Ödünç aldığım bir kitabın kenarında, önceki okurun kurşun kalemle bıraktığı izleri görünce önce gülümsedim, sonra biraz rahatsız oldum. Çünkü o çizgiler, sayfayı okumadan önce bana hangi yerin önemli olduğunu söylüyor. Bence kalıcı kenar notları okumayı bir yoruma doğru eğiyor, çünkü okur kendi takılma noktasını bulmak yerine hazır bir işaretin peşinden gidiyor. Buna karşılık paylaşılan notların bir diyalog taşıdığını, kimi zaman bir okura yıllar sonra yol gösterdiğini de kabul ederim. Yine de kalemle yazılmış her izin kalıcı olmasının okurun özgürlüğünü daralttığını düşünüyorum; silinebilir bir not aynı diyaloğu kurar ama okura kendi alanını bırakır.