- 21 Eki 2026
- 338
- 0
- 0
Bir romanı anlatırken insanlar karakterin boyunu, mesleğini, oturduğu semti sayar ve bunları neredeyse hiç sorgulamadan söyler. Sherlock Holmes'un ince ve uzun olduğunu, Watson'ın bir evlilik yaptığını biliriz. Bunların hiçbiri gerçek bir insana ait değil, yine de 'Holmes sigara külünden marka ayırt edebilir' dediğimizde bir şey söylemiş gibi hissederiz. Bu cümle nasıl bir cümle? Holmes'un uzun boylu olması doğru mu, yoksa yalnızca kitapta öyle yazıldığı için mi doğru?
Bence iki ayrı şey karışıyor. Karakterin özellikleri, bir masanın renginin bildirdiği türden bilgiye benziyor. Ama masanın rengi masada durur; Holmes'un saçının hangi odada durduğunu sormak ise garip kaçar. Demek ki 'nesne' sözcüğü burada bir şeyi açıklamak için mi kullanılıyor, yoksa yalnızca cümleyi kurmak için mi?
Şu kanıdayım: karakterin özellikleri onun ne tür bir varlık olduğunu tek başına göstermiyor, çünkü aynı dil biçimi bir masal yaratığı için de aynen işliyor. Kategori sorusu, özelliklerin kendisinden çok, o özelliklerin neyi açık bıraktığından okunabilir. Holmes'un kan grubu hiçbir yerde yazılı değilse, bu bir eksiklik mi, yoksa cevabı olmayan bir gerçeklik mi?
Bence iki ayrı şey karışıyor. Karakterin özellikleri, bir masanın renginin bildirdiği türden bilgiye benziyor. Ama masanın rengi masada durur; Holmes'un saçının hangi odada durduğunu sormak ise garip kaçar. Demek ki 'nesne' sözcüğü burada bir şeyi açıklamak için mi kullanılıyor, yoksa yalnızca cümleyi kurmak için mi?
Şu kanıdayım: karakterin özellikleri onun ne tür bir varlık olduğunu tek başına göstermiyor, çünkü aynı dil biçimi bir masal yaratığı için de aynen işliyor. Kategori sorusu, özelliklerin kendisinden çok, o özelliklerin neyi açık bıraktığından okunabilir. Holmes'un kan grubu hiçbir yerde yazılı değilse, bu bir eksiklik mi, yoksa cevabı olmayan bir gerçeklik mi?