Gönderimsiz Adlar Dünyada Karşılık Bulmadan da Cümleye Anlam Katabilir

Bir çocuğa masal anlatırken “Uzun Ormanın Kocaman Ayısı yolda yürürken bir tilkiye rastladı” deriz. Ormanda böyle bir ayı yoktur, ama çocuk ne dinlediğini bilir ve cümle işini görür. Bunun bize düşen tarafı da şu: kelimenin karşılığı dünyada bulunmasa bile söylenen şey anlaşılabilir.

Stoacılar bu ayrımı mantıkta açık bir kavramla yaptı. Onlara göre lekton, yani söylenebilen şey, bir cisim değildir; dünyada bir yeri yoktur ama ifade edildiğinde bir anlam taşır. Gönderimsiz bir ad da böyle bir lektona bağlanabilir. Anlamı yalnızca dünyadaki bir nesneye bakarak ölçmek bu yüzden yanlıştır; anlam, söylenenin kendi içinde kurulan yapısından gelir.

Frege'nin ayrımı burada yardımcı olur, ama farklı bir sonuca varır: adın bir anlamı (Sinn) olabilir, göndergesi (Bedeutung) yoksa cümle doğruluk değeri taşımaz. Russell ise tanımlayıcı ifadeleri bir gönderme iddiası olarak okudu ve bu iddianın yanlış çıkabileceğini gösterdi. Bana göre iki görüşün de haklı yanı, cümlenin anlamı ile doğruluk değerinin aynı şey olmadığını kabul etmekte. Cümleyi anlamlı kılmak bize bağlıdır; doğru ya da yanlış olduğunu söylemek ise dünyaya bakmayı gerektirir. Gönderimsiz ad birincisini yapar, ikincisini kendi başına yapamaz.