Verilen Söz, Sonucu Değiştiğinde de Bağlayıcılığını Korur

Gündelik hayatta sık görülen bir durum var: birine yarın yardım edeceğinizi söylersiniz, ardından bir gece önce koşullar değişir ve aynı yardım artık kimseye yaramıyor gibi görünür. Yine de çoğumuz sözü tutmanın gerektiğini hissederiz, hatta sözünden dönen birini ilk bakışta kendimize bile zor affederiz. Bu sezgiyi biraz açmak gerekiyor. Söz, verildiği andaki bilgimize ve niyetimize dayanır; sonraki gelişmeler o bilgiyi eskitse de vermiş olmanın gerçekliğini ortadan kaldırmaz. Stoacı ayrım burada işe yarıyor. Söz vermek bizim elimizde olan bir eylemdir; sözün sonuçlarına, karşımızdakinin durumuna ve dünyanın akışına ise çoğu zaman bağlı değiliz. Bu ayrımı ciddiye alırsak bağlayıcılığın kaynağı sonuçlara değil, verilen kelimeye yerleşir. Epiktetos'un Enkheiridion'da işimizin tercihlerimiz üzerinde olduğunu anlatan ayrımı bu noktaya uzanabilir. Ama bir sınır da var: sonuç, karşı tarafın sözümüze güvenip hayatını buna göre kurduğu bir zarara dönüşüyorsa, kelimenin sahibi olarak elimizde olan şey yalnızca tutmak mıdır, yoksa o zararı azaltmak için de bir sorumluluk taşır mıyız? Ben bu durumda sözün bağlayıcılığının kaybolmadığını, ama tutuşun biçiminin değişebileceğini düşünüyorum.