Forumumuza Hoş Geldiniz

Hoşgeldiniz. Ücretsiz içerikler ve özel hizmetler sizi bekliyor. Hemen üye olun!

Geçerlilik Biçimsel Bir Ölçüttür, Ama Biçimin Nerede Bittiğini Kimse Tam Söyleyemez

Konu Görüntülenme İstatistikleri

Şu an görüntüleyenler
Misafir: 2

Toplam: 4
Katılım
21 Eki 2026
Mesajlar
306
Tepkime puanı
0
Puanları
0
Bir arkadaşınla tartışırken “Bütün insanlar ölümlüdür, Ayşe bir insandır, o hâlde Ayşe ölümlüdür” dediğinde, karşındakinin itirazını çoğu zaman sonucun doğru olup olmadığına bakarak yaparsın. Oysa bu cümlenin geçerli olup olmadığı, sonucun doğru olmasından bağımsızdır. Bize bağlı olan, öncüllerle sonuç arasındaki bağın nasıl kurulduğudur; ona bakıp bu yapının sağlam ya da bozuk olduğunu söyleyebiliriz. Mantık bu ayrımı temiz biçimde yapar: geçerlilik biçimin işidir, doğruluk ise dünyanın.

Gündelik konuşmada ise bu temizlik hemen bulanır. “Devlet böyle davranıyorsa halk ona itaat etmemelidir” cümlesinde hangisi biçim, hangisi içeriktir? “Devlet” kelimesinin ne demek olduğu biçimin parçası mı, yoksa içeriğin mi? Kelimeyi nasıl anladığımız, cümlenin hangi kalıba oturduğunu da belirliyor gibi görünüyor.

Bence geçerlilik ölçütü açık ve güvenilirdir; ama açıklık sınırın nerede durduğunu kendiliğinden göstermez. Sınırı çizen, biçime neyi dahil ettiğimizdir ve bu seçim tam da bizim elimizde olan kısımdır. Demek ki sorun yalnızca mantığın değil, kullandığımız dilin de sorunudur; biçim dediğimiz şey, ne kadar sade görünürse görünsün, bir yorumun içinde durur.
 
Üst