Övgüyle Tanıtılan Bir Düşünür, Okumayı Baştan Yönlendirir

Derslerde bir düşünürün adı çoğu zaman bir övgüyle gelir: çağının en büyük aklı olduğu söylenir, okunması gerektiği vurgulanır. Söylenen şey bir bilgi gibi görünse de bir tutum taşır. Ad metinden önce gelir ve okuyucu kitabı açtığında artık bir hükmü doğrulamaya ya da çürütmeye bakmaktadır. Epiktetos'un bize bağlı olan ile olmayan arasındaki ayrımı burada işe yarıyor. Öğretmenin ya da kapaktaki tanıtım yazısının ne kadar coşkulu olduğu bize bağlı değildir; ama onu nasıl duyduğumuz ve hangi beklentiyle okuduğumuz bize bağlıdır. Yine de çoğu okuyucu bu ayrımı yapmaz. Övgüyle tanıdığı düşünürü ya savunmaya ya da her cümlede bir derinlik aramaya başlar. Böylece metin kendi argümanını değil, önceden verilmiş bir yargıyı taşıyan bir araca dönüşür. Karşı görüş ciddiye alınmalı. Övgü bir kapı da açabilir. Bir düşünürü sevdirmek insanı zor bir metne oturtabilir; o övgü olmasa belki hiç okunmayacak bir kitap okunur. Bu doğru. Ama bu kazanç, kapının ardında ne bulunduğuna dair ilk yargıyı da getirir ve o yargı çoğu zaman metnin kendi sesini bastırır. Bence doğru tutum, övgüyle gelen adı kabul edip bir kenara bırakmak ve metni ilk cümlesinden okumaktır. Övgüyü bir ipucu değil, sınanacak bir iddia olarak ele almak okumanın denetimini yeniden bize verir. Övgü bizi bir yere yerleştirmeye devam edebilir; ama o yere oturup oturmayacağımız yine bize bağlıdır.