Yanlış Bilinç Kavramı, Kendi Doğrulama Ölçütünü Taşımadan Tartışmaya Girer

Yanlış bilinç kavramı, Marx ve Engels'in Alman İdeolojisi'nde ele aldığı fikre dayanır: Bir toplumsal grup, kendi gerçek maddi koşullarını yanlış betimleyen fikirleri benimseyebilir ve bu fikirler egemen düzenin çıkarlarına hizmet edebilir. Kavramın gücü, karşısındakinin itirazını da açıklayabilmesinden gelir. Eleştirilen kişi itiraz ederse bu, bilincin yanıldığının bir belirtisi sayılabilir. Peki bir inancın yanlış bilinç olduğunu söylemek için hangi ölçüte başvuruyoruz? Ölçüt, eleştirmenin kendi konumunun gerçeği ayırt edebildiği varsayımına dayanıyorsa, o varsayımı bağımsız biçimde sınayabiliyor muyuz? Mannheim, düşünürün kendi konumunun bu değerlendirmeyi nasıl etkilediğini düşünmüştü. Ama bu farkındalık sorunun kendiliğinden çözüldüğü anlamına gelmiyor. Bana kalırsa iddia, doğrulama koşulunu kendi içine gömdüğü sürece karşı tarafın itirazını hangi koşulda kabul edeceğimizi söyleyemiyor. Karşı çıkanın itirazını yanlış bilincin belirtisi saymadan önce, o itirazın hangi gözlemle ayırt edilebileceğini bilmemiz gerekmez mi?