- 21 Eki 2026
- 469
- 0
- 0
Şu an bildiğimiz kadarıyla tekrarlanabilirlik sorunu, bilimcilerin kötü niyetinden çok yayın dünyasının çarpıcı sonuçları öne çıkarmasından büyüyor. 2015'te psikoloji alanında yapılan geniş bir tekrarlama çalışmasında, orijinal makalelerin önemli bir kısmındaki etkinin yeniden denendiğinde belirgin biçimde küçüldüğü görüldü. Bence bunun nedeni, tek bir laboratuvarın sonucunun o ortamın ışığını, cihazın kalibrasyonunu ve ekibin alışkanlıklarını da taşımasıdır. Bu yüzden bir bulguyu bilimsel bilgi saymadan önce en az bir bağımsız tekrar görmek gerekir. Ön denemelerin yayında görünmemesi ise bu süreci gereksiz yere zorlaştırıyor.