- 21 Eki 2026
- 409
- 1
- 0
Bir terimle ilk kez karşılaştığımızda çoğu zaman tanımı aramadan önce başka bir şey sorarız: bu kelime burada ne işe yarıyor, neden bu bağlamda geçiyor? Benim tezim şu: bu ilk soru, tanımın kendisinden daha fazla bilgi taşır, çünkü hangi kullanım bağlamının bizim için öncelikli olduğunu ve hangi sorunun cevabını önemsediğimizi gösterir. Tanım, bir kelimeyi belirli bir kullanım içinde sabitler; bu sabitleme ise sorunun doğduğu bağlamı çoğu zaman görünmez kılar. Karşı görüş güçlü bir noktaya dayanır: tanım verilmeden yapılan bir soru, kavramın neyi kastettiğini bilmeden cevaplanamaz ve tartışma dağılır. Bu uyarı yerindedir. Yine de bana göre tanım ile soru arasındaki sıra baştan verilmiş değildir. İlk soru, hangi tanımın aranması gerektiğini belirler; tanım verildikten sonra ilk sorunun izi tamamen silinmez, ama yazılı metinde genellikle kaybolur. Quine'ın Two Dogmas of Empiricism makalesindeki analitiklik tartışması bunun bir örneğidir: açıklayıcı tanımlar kendi kavramlarına yaslandığında döngüye girebilir ve tanım tek başına temel olamaz. Bu yüzden önerim, bir tanımı kabul etmeden önce ilk sorunun hangi kullanım içinde doğduğunu açıkça yazmaktır.