Hiçbir İdeolojiye Ait Olmadığımı Söylemek, Hangi Kanıtı Gerektirir?

Akşam yemeğinde ya da iş çıkışı bir sohbette konu siyasete geldiğinde çoğu kişi neredeyse refleks gibi aynı cümleyi kurar: Ben hiçbir görüşün kölesi değilim, olaylara kendi aklımla bakarım. Bu cümle genellikle samimiyetle söylenir. Yine de sohbet ilerledikçe aynı kişinin hangi haberi güvenilir bulduğu, hangi sözü boş saydığı ve neye öfkelendiği ortaya çıkar. Bu seçimlerin hepsi bir yerden gelir.

Stoacı bir ayrımla bakarsam, elimizde olan ile olmayanı ayırmak gerekir. Hangi soruyu sormaya cesaret edeceğimiz, neyi sorgulamaya değer bulacağımız ve hangi kaynağa ne kadar güveneceğimiz kısmen bizim işimiz. Ama hangi ölçüte göre 'bağımsız' sayılacağımız çoğu zaman bize hazır verilir. O ölçütü yıllar içinde, fark etmeden, çevremizden devralmış olabiliriz. Üstelik ölçüt bize doğal göründüğü için onu sorgulamak da zorlaşır.

Buradan şu sonuç çıkıyor: bağımsızlık iddiası tek başına kanıt sayılmaz. Asıl önemli olan, o iddiayı destekleyen ölçütün nereden geldiğini gösterebilmektir. Bu yapılamıyorsa söylenen şey tarafsızlıktan çok, kendi öncüllerinin görünmez kaldığı bir konumdur.

Ben bu noktada kendi öncüllerimi tam olarak ayırabildiğimi düşünmüyorum. Bunu kabul etmek, en azından ölçütümü sorgulamanın ilk adımı sayılabilir.