Konu: Sanat, sanat için mi yoksa toplum için mi yapılmalıdır?

sanat; bilim, teknik, din, tarih, coğrafya, sanat, eğitim, cinsellik, para ve kimileri için rakı niyetine yapılır. bazen yönetim amacı ile de yapılır... bu günkü bir çok değerli sanat eseri duvarları süslemek, fotoğraf çekmek(gibi), belgelemek, uyarıda bulunmak gibi niyetlerle yapılmışlardır. sanatçılar toplumların ve hatta kendi toplumlarının herhangi bir sorununu bile dile getirmeden büyük eserler verebilmişlerdir.
yani sırf güzel bulduğu bir vadiyi resmederek, ya da çok sevdiği annesini resmederek paha biçilemez tablolar üretmişlerdir.
sanatçının niyeti ne olursa olsun, ifadesinin kuvveti oranında yeteneğini sergileyebiliyor(fikrimce). güzel ve kuvvetli bir ifade toplumda kesinlikle tepki görür. ne olursa olsun sanat eserine iyi ya da kötü tepki verilebilmesi o toplumu geliştiriyor. sanatçı bu uğurda linç edilmeyi göze aldığı sürece tabi... eğer ifademiz çok kuvvetli olursa her zaman linç edilmekle ya da baş tacı edilmekle karşı karşıyayızdır. üretiminiz küçük bir tuzluk olsun ya da kardeşinizin resmi olsun hiç fark etmez.

Van depreminden zarar görenler için bu akşam Van için Rock konseri düzenlendi ve pek çok sanatçı , gönüllü olarak, (Red grubunun organizasyonuyla) katkıda bulundu. Bu çok güzel bir örnek..Sanatçı duyarlılığını kutluyorum.

Sanat, sanati ortaya koyan acisindan, sanatinin ortaya koyulmasi amacini icerir. Bu ortaya konan sanatin, ortaya kondugu gibi algilanabilmesi, ya da bu icerikte bir degerlendirmeye tabi tutulabilmesi; bu sanati degerlendirecek olanin o sanata gosterdigi ilgi/etki/onem temelinde bir deger kazanir.

O yuzden bir sanatci sanatini bir seyleri vermek icin yapar. Eger sanatcinin bu sanatindan bir beklentisi varsa, ancak o zaman o sanatini bu beklenti temelinde ve kendi algisinca toplum ya da sanat icin yapar. Ama bu sanatcinin algisidir, sanati degerlendiren acisindan da her degerlendiren beyin icin farkli bir algi sezgisi verebilir.

Bir de konunun sanat yonu vardir. Yani sanati degerlendirenin o degerlendirdigi sanat hakkindaki her turlu bilgi, birikim, bilinc, farkindalik ve algi duzeyi. Bu da her beyin icin farkli bir degerlendirmedir.

Sanat - Vikipedi
Önce sanat nedir, ne değildir? Bir de sanatın amacı olmak zorunda mıdır?
Toplum için ya da sanat için sanat yapmak...
Belki de sadece yapmak için yapmaktır sanat?!

Sanati TDK cesitli dil kokenleriyle soyle tanimlamis.

sanat Ar. ¹an¤at
a. 1. Bir duygu, tasarı, güzellik vb.nin anlatımında kullanılan yöntemlerin tamamı veya bu anlatım sonucunda ortaya çıkan üstün yaratıcılık:
2. Belli bir uygarlığın veya topluluğun anlayış ve zevk ölçülerine uygun olarak yaratılmış anlatım:
3. Bir şey yapmada gösterilen ustalık: Konuşma sanatı.
4. Bir meslekte uyulması gereken kuralların tümü: Askerlik sanatı.
5. Zanaat.

Güncel Türkçe Sözlük



sanat İng. art
(Yun. tekhne ile eşanlamlı; Yunanca tekhne sözcüğü, ereği bir şey ortaya koyma olan, yaratma olan, doğru bir plana göre yönetilmiş bir davranış anlamına gelir. Ancak tekhne sanatın yalnızca bir bölümünü karşılar.)
1.(En geniş anlamıyle) Belli bir yetkinliğe eriştirilmiş olma (ör. yemek pişirme sanatı).
2. Bir şeyi kendi iç yasalarına göre özgürce biçimlendirme yeteneği.
3-İnsanın, yarattığı yapıtlarla kendisini yücelten ve ölümsüzleştiren yaratıcı yeteneği. Sanatın temel türleri: mimarlık, resim, plastik sanatlar, musiki, söz-yazı sanatı: yazın, sahne oyunu (tiyatro) ve dans. Sanat sorunu ve sanatçının yaratmaları üzerine felsefe tarihinde çok çeşitli açıklamalar yapılmıştır: yansılama = mimesis (Aristoteles), fantazi (romantikler), oyun türünden biçimlendirme atılımı (Schiller), simgeleştirilmiş yaratma atılımı (Alman idealizmi) vb.

BSTS / Felsefe Terimleri Sözlüğü 1975

sanat Alm. Kunst
Yaratıcı biçimlendirme eylemi.

BSTS / Güzel Sanatlar Terimleri Sözlüğü 1968

sanat İng. art
İnsanoğlunun iç ve dış dünyasının etkisinde kalarak oluşturduğu duyulara yönelik beğenisel ve güzelduyusal (estetik) yönleri, yararlı yönlerinden daha çok olan nesne ya da onun bir bölümü. bk. aygıt. krş. halk sanatı, büyü, din.

BSTS / Halkbilim Terimleri Sözlüğü 1978

sanat Fr. Art
İnsanda estetik duyguyu heyecana getirecek eserler meydana getirme işi (SANATÇI, Artiste; SANATÇA, Artistique).

BSTS / Edebiyat ve Söz Sanatı Terimleri Sözlüğü 1948

sanat İng. art
Gerçeği güzel tasarımlarla yansıtan özel bir toplumsal bilinç ve insan devinimi biçimi.

BSTS / Toplumbilim Terimleri 1975

sanat Fr. art
Bir duygunun, bir tasarının, bir düşüncenin ya da güzelliğin anlatımında kullanılan yöntemlerin tümü ve bunların sonunda erişilen üstün yaratıcılık.

BSTS / Yazın Terimleri Sözlüğü 1974.

Dolayisi ile sanatin ne oldugu algisi ile, "sanat yapmak" fiili ve bu fiili uygulayanan kim/ne icin uygulayacagi konulari farkli.

evrensel-insan Nickli Üyeden Alıntı

Sanati TDK cesitli dil kokenleriyle soyle tanimlamis.

sanat Ar. ¹an¤at
a. 1. Bir duygu, tasarı, güzellik vb.nin anlatımında kullanılan yöntemlerin tamamı veya bu anlatım sonucunda ortaya çıkan üstün yaratıcılık:
2. Belli bir uygarlığın veya topluluğun anlayış ve zevk ölçülerine uygun olarak yaratılmış anlatım:
3. Bir şey yapmada gösterilen ustalık: Konuşma sanatı.
4. Bir meslekte uyulması gereken kuralların tümü: Askerlik sanatı.
5. Zanaat.

Güncel Türkçe Sözlük



sanat İng. art
(Yun. tekhne ile eşanlamlı; Yunanca tekhne sözcüğü, ereği bir şey ortaya koyma olan, yaratma olan, doğru bir plana göre yönetilmiş bir davranış anlamına gelir. Ancak tekhne sanatın yalnızca bir bölümünü karşılar.)

Yukarıdaki Yunanca tekhne sözcüğü, sanat değil "zanaat" anlamında kullanılır ve bugün kullanmakta olduğumuz "teknik" sözcüğünün de kökenidir.Sanat, Arapça "san" kökünün türetilmiş haliyle dilimize yerleşmiştir.Sanatla zanaat, bibirinden farklıdır.Zanaat, belli bir teknikle , yinelenen bir ürünü/üretim biçimini, sanat ise eşsiz, öznel ve bir defalık üretimi, yani sanat eserini işaret eder.Çorbaya tuz atayım dedim...

glsezinrs Nickli Üyeden Alıntı

Çorbaya tuz atayım dedim...

Iyi ettin. Bende "bu corbanin acaba nesi var?" diye merak ediyordum.

Yalniz farkindaysan, TDK' sanat ile zanaati ilk tanimlarin 5. sinde esdeger olarak almis.

evrensel-insan Nickli Üyeden Alıntı

Iyi ettin. Bende "bu corbanin acaba nesi var?" diye merak ediyordum.

Yalniz farkindaysan, TDK' sanat ile zanaati ilk tanimlarin 5. sinde esdeger olarak almis.

Farkındayım.TDK nın belirlemesi, ülkemizde bu konuda yaşanan kavram kargaşasından farklı değil..Güzel sanatlar akademisinin adı, eskiden "sanayii nefise mektebi" idi.Bu gün teknik/endüstri meslek lisesi olarak ifade ettiğimiz okullar kız sanat okulu/erkek sanat okulu diye anılırdı.Burada sorun, hostes kavramına abuk sabuk "öztürkçe" karşılık arayan TDK'nın, sanat/zanaat kavramının içeriğiyle/Türkçe karşılığının ne olması gerektiğiyle filan uğraşmak lüzumunu duymaması...Bu öylesine hassas , önemli bir konudur ki aslında..Eğer üzerine düşeni yapsa idi, halk , mikrofonu kapıp tepişenlere "sanatçı" demeyecekti..Onlar da kendilerini fütursuzca "sanatçı" olarak tanımlayamayacaklardı..Ben, şarkıcıyım, türkücüyüm vb diyeceklerdi..Bir kelime, ülkenin algısında ne kadar büyük bir delik açabiliyor..!

Aslinda sanatci herhangibir sanat dalinda ortaya bir eser koyan demektir. Bu acidan bakildiginda, mesela bir eseri yorumlayan sarkici, turkucu v.s. nin bir resmi, heykeli yorumlayandan farki yoktur. Iste bu temelde onlar sanatci statusune girmez.

Bu acidan bakildiginda, sanattan ziyade, kimin ve neden sanatci oldugu konusu aslinda bir karmasadir.

Ama biri kalkip, sanatci yerine sanati tartisirsa, sanatcinin icrasiolacak olan "sanat kim/ne icindir" sanata uygulanir ve sorun da buradadir.

Zanaat da benim gozlem ve algimda el becerisidir. Ayakkabicilik, tornacilik, tamircilik, her turlu el isi, dokumacilik, yorgancilik, canak/comlek, kalaycilik v.s. yani "bir zanaat sahibi" temelindedir. Kisaca bir meslek ve akedemisyen icerigindedir.

Oyuzden; sanat, sanat icracisi/yorumcusu/elestirmeni, sanatci, zanaat, zanaat sahibi hepsi farkli anlam ve iceriklerde kullanilan kavramlardir.

Bazıları da 1000 yıllık tartışmayı böyle bitirir

Sanat, toplum için olmalıymış...



Yine Penguen başarılı bir çalışma yapmış.