Konu: Neden Önemseriz?

ÖNEMSEMEK

Önemsemek; içsel ya da dışsal bir olguya değer verme, onu öncelikli bir sıraya koymadır. Önemsemenin aktif/etken ve pasif/edilgen iki tarafı vardır. Bunlardan birincisi önemseyen ikincisi ise önemsenendir. Bu durum bireyler arasındaki bir değerlendirme olduğunda ise etken ve edilgenlik sürekli yer değiştirirler. Önemseme subjektif/öznel bir yargıyı içinde barındırır. Bu yargı, sosyal çevre tarafından kişiye öğretilir. Burada çoğu kez öğretilerin dayatmaları ile karşı karşıya kalınmaktadır. Kişi bu öğretileri ve kısmen dayatmaları olduğu gibi benimseyebilir. Ancak bunu yapmayıp kendi değerleri ile bu sürece/değerler halkasına müdahale ederek/etkiyerek yeni bir değerler/önemler zinciri oluşturabilir. İlk durumdaki kişi, bu durumun ya farkındadır ya da değil. Farkında ise dışsal ve içsel zorlamalara bağlı olarak ya katlanır ya da bunları yok sayarak kendi yargısı ile örtüştüğünü düşündüğünden olduğu gibi benimsemiş olur. Sonuç olarak, önemsemenin hepsinde ortak olan taraf kişisel/öznel bir yargı barındırmış olmalarıdır.

Önemseme, hiyerarşik bir değerler sistemi yaratırken ilk sıradan başlayıp zincirin son halkalarına doğru daha az önemsenen olguları meydana getirir. Bu zincir sonsuz sayıda ilerlemez. Önemseme bir yerden sonra karşıtı ile zıtlaşır ve halka o yerde kopar. Tam o noktada önemlinin zıttı, önemsiz durmaktadır. Önemsememe/değer vermeme yargısı da, önemseme/değer verme yargısı ile eş-düzey bir yapıdadır. Aynı kaynaktan beslenirler ve fakat farklı denizlere dökülürler. O denizlerden biri ak-köpüklü, diğeri ise kara-köpüklüdür. Ortadaki halkalar ise gri tonları meydana getirirler. Ak-kara arasında bir renk tayfı oluşur.

Neden önemseriz?

Küçüksu,

19 Şubat 2009

ÖNEMSEMEK

Önemsemek; içsel ya da dışsal bir olguya değer verme, onu öncelikli bir sıraya koymadır. Önemsemenin aktif/etken ve pasif/edilgen iki tarafı vardır. Bunlardan birincisi önemseyen ikincisi ise önemsenendir. Bu durum bireyler arasındaki bir değerlendirme olduğunda ise etken ve edilgenlik sürekli yer değiştirirler. Önemseme subjektif/öznel bir yargıyı içinde barındırır. Bu yargı, sosyal çevre tarafından kişiye öğretilir. Burada çoğu kez öğretilerin dayatmaları ile karşı karşıya kalınmaktadır. Kişi bu öğretileri ve kısmen dayatmaları olduğu gibi benimseyebilir. Ancak bunu yapmayıp kendi değerleri ile bu sürece/değerler halkasına müdahale ederek/etkiyerek yeni bir değerler/önemler zinciri oluşturabilir. İlk durumdaki kişi, bu durumun ya farkındadır ya da değil. Farkında ise dışsal ve içsel zorlamalara bağlı olarak ya katlanır ya da bunları yok sayarak kendi yargısı ile örtüştüğünü düşündüğünden olduğu gibi benimsemiş olur. Sonuç olarak, önemsemenin hepsinde ortak olan taraf kişisel/öznel bir yargı barındırmış olmalarıdır.

Önemseme, hiyerarşik bir değerler sistemi yaratırken ilk sıradan başlayıp zincirin son halkalarına doğru daha az önemsenen olguları meydana getirir. Bu zincir sonsuz sayıda ilerlemez. Önemseme bir yerden sonra karşıtı ile zıtlaşır ve halka o yerde kopar. Tam o noktada önemlinin zıttı, önemsiz durmaktadır. Önemsememe/değer vermeme yargısı da, önemseme/değer verme yargısı ile eş-düzey bir yapıdadır. Aynı kaynaktan beslenirler ve fakat farklı denizlere dökülürler. O denizlerden biri ak-köpüklü, diğeri ise kara-köpüklüdür. Ortadaki halkalar ise gri tonları meydana getirirler. Ak-kara arasında bir renk tayfı oluşur.

Neden önemseriz?

Küçüksu,

19 Şubat 2009

Önemseme ile ilgili yazılı paylaşımınızda,önemsenmek içsel olgusunun önemsenen olduğunu söylemek durumundayım.Toplumun insanlar arasındaki değer veya değersizlik durumunu belirginleştiren soyut bir durum.öznel yargının içsel olduğunu düşünüyorum ,ki zincirdeki son veya ilk halkada değil daima ortada duran ilk halkalar bunu bakış açılarında kendilerini bir yere koyarlar.
Önemsizlik somut olan sistematik sosyal egonun insana daima koyduğunuz zincirde halkanın oratsında tutar.Farklı sulara dökülenler bile yine halkanın sonun bileşkeninde buluşurlar.Ak veya kara olmak,önemsenenmenin önemsenmesidir.

İçselden kastım kişisel olandır. Örneğin kendimize ilişkin bir değer/vücut bütünlüğü gibi ya da korumak istediğimiz bir düşüncedir. Bu önemsediğimiz için söylediğiniz gibi “önemsenendir”. Ancak sizden farklı olarak bunun soyut bir durum olmadığını düşünmekteyim. Örneğin “yaşama hakkı”/”var-olma” önemli değerlerdir ve bunlar somut olgulardır. Toplumsal dayatmaların altında yatan ögelerin çoğunda gerçekte önemsiz olan olgular vardır. Bunlar hem yaşam hakkını hem de kişi özgürlüğünü kısıtlarlar. Tam da bu noktada önemli olan olgu kendisini gösterir. Genel kabul görmüş değerler çoğunlukla önemli değerler sayılırlar; ancak. bu gerçekte böyle değildir.

Önemsemenin öznel yapısı türler arasında insan türünü işaret eder. Ancak, diğer türlerin de önemsedikleri bir gerçektir. Bunun diğer türler açısındaki önemi hala tam olarak çözümlenebilmiş değildir. Örneğin balinaların karaya vurmaları bilinçli bir tepkidir ve bu, onların önemsedikleri bir olgunun her hangi bir şekilde azalması/yok olması yada onların görmek istedikleri yer/zamanda olmamasından kaynaklanan bir tepkidir. Onlardaki bilinç düzeyinin insan türü kadar olmaması eylemlerinin bilinçsiz olduğunu göstermemektedir. Yapılan gözlemlerde, Orangutanların meta-alış-verişinde bulundukları ve bu şekilde kullanım değeri taşıyan eşyayı önemsedikleri tesbit edilmiştir. Buradan hareketle gelişmiş düşünce yapısına bağlı olarak önemseme/önemsememe değerler sisteminin türler arasında da bir hiyerarşik yapılanma gösterdikleri görülmektedir. Canlı türleri arasındaki önemseme zincirinin hiyerarşik yapılanmasını bir yana bırakarak, insan türünün önemseme/önemsememe yargısının/değerler zincirinin kendisi/oluşumu/sonuçları üzerinde duracak olursak nasıl bir manzara ile karşılaşacağız?

Önemsemenin temeli bireysellik ve bencillikle çok yakından ilişkilidir.Bireysel önemsemeler bireylerin kendilerini anlamlandırma ve fikirsel özgürleşmelerini sağlar(ki en sağlıklı sosyal bireyler bu kişilerdir),bencillik tabanlı önemsemeler ise sadece 'ben' den öteye geçememektir.

Şunu ilave ederek katılyorum; şöyle ki,

Önemsemek hem bireysel hem de tarihsel/sosyal açılardan değerlendirilmek durumundadır. Her iki olgu tikel ve çoğulun diyalektik süreçleri ile açıklanabilir. Önemsemek kişinin var-olma biçimi ile egosuna seslenirken, sosyal içerik ile zenginleşir ve egosu ile çelişir. Bu çelişki tarihsel dokusunda birey ve toplumu aynı anda etkisi altına alarak her iki olguyu değiştirip, yenileyerek “neden” sorusuna verilen yanıtı sürekli güncel tutar ve önemler halkasında ilk sırayı korumasını sağlar. Bu aynı zamanda bireysel egonun aşılmasını/sosyalleştirilmesini gerçekleştirir. Birey egosunu yendikçe çoğalır ve sosyalleşirken bir o kadar değer kazanır.

Canlı/cansız tüm biçimlerin temelinde var olan atom-altı parçacıkların yoğunluk/ısı/enerji/kuvvetler arası denge gibi fizik yasalarına bağlı olarak hareketleri, devinimin kendi yasaları çerçevesinde meydana gelir ve bunların bir yargısı/önemli/önemsiz bir değerlendirmesi olmaz. Parçacıklar ile düşünen canlı türü olarak insanın davranışları arasındaki temel fark, tarihsel belleğe bağlı olan bilinçtir. Parçacıklar temel yasaları içerisinde koşullar aynı olduğu sürece kararlıdırlar. Bu kararlılık bilinçli insan için geçerli değildir. Bundan hareketle toplumsal yapı içerisinde ortaya çıkan davranışlar ve ilişkilerin kaotik bir yapıda oldukları söylenemez. Buradan şu sonuç çıkar; düşünen canlı aynı zamanda ögeleri bir araya getirerek yaratan canlıdır. Örneğin metan ve karbondioksit gazlarının doğal seyirleri üzerine etki ederek ozon tabakasının koruyucu kalkanı delinebilir ve bu şekilde dünyanın bir çöle dönmesi yaratılabilir. Ve canlı formatların yaşama şansı kalkar. İnsan, bunu yaratabilecek bilgiye sahiptir. Zira, sera etkisi denilen olgu da insan türünün doğal kaynakları çevreyi/doğayı önemsememesi sonucunda ortaya çıkan yaşamsal bir olgu değil midir?

Bu tesbit ile önemler zincirinin ilk halkasını yakalamış oluruz; Canlılık/yaşam. Yaşam, -bilinçli insandan söz ettiğimize göre-, güdüsel olmayan bir değerdir. Canlılık/yaşam aynı zamanda bir var-olmadır. Yaşamı önemsemek var olmakla eş değerde bir olgudur. Burada hemen şu soru akla geliyor. Canlı neden var-olmak ister? Yaşamı önemsemek gereklilik midir?

Canlı doğum ile “gerçek kişi” dünyaya gelmiş olur. Hakların sahibi olması ise, döllenmeye başladığı ilk saniyelerden itibaren başlar. Dölüt/zigot seçme şansına sahip olmadığına göre, var olmayı/yaşamını sürdürmeyi bilinçli olarak önemseyip/istemesini ondan bekleyemeyiz. Ancak, bu durum onun, var olma/yaşama hakkının önemsenmemesini gerektirmez. O, bilinçli bir tercih ile ortaya çıkan yeni ve farklı bir varlık olarak artık önemlidir. Buradan hemen şu tesbiti yapmamız mümkündür: Cenine müdahale ancak tıbbi zorunluluk söz-konusu olduğunda yapılmalı, değilse var olma/yaşama hakkı önemsenmelidir. Genel kanı bunun tersine bir düşünceye dayanır. Bireyler zigotun oluşumuna engel olabilecek yöntemleri biliyor iseler bu yöntem ile oluşumun başlamasını önlemelidirler. Bunu yapmıyor iseler yeni olguya keyifleri istediği için müdahale etme hakkını yitireceklerdir. Yukarıdaki soruya dönecek olursak; “canlı neden var olmak ister?” sorusuna baktığımızda ilginç bir durum ile karşılaşmış oluruz. Zigot bunu önemsemez; çünkü bir yargısı henüz oluşmamıştır. O zaman atom altı parçacıkların bağlı oldukları temel yasalar gereğince var-oluşunu sürdürecek/devinip/dönüşüp/büyüyecektir. Atom-altı parçacıkların önemseme değerleri/amaçları olmadığına göre şu sonuca varmak mümkündür: var-olmanın temelinde önemsemek düşüncesi yatmaz. Buradan başka bir sonuç daha çıkar ki o da, önemsemenin bireyin oluşum evresinde onun geliştirdiği bir düşünceler sistemi olduğudur. Bu oluşumu etkileyen faktörler/süreçler –konunun dağılmaması amacı ile- şimdilik kapsam dışı bırakılmıştır.

''şu sonuca varmak mümkündür: var-olmanın temelinde önemsemek düşüncesi yatmaz. Buradan başka bir sonuç daha çıkar ki o da, önemsemenin bireyin oluşum evresinde onun geliştirdiği bir düşünceler sistemi olduğudur.''
Var olmak için varlığı/yaşamı önemsemek oluşturduğumuz düşünce sisteminin bir parçasımı,yoksa varlığımızın bir parçası olan içgüdüsel bir olgumudur sizce?

Var-olmak düşünce sistemimizden bağımsızdır. Bu konuda hem-fikiriz sanıyorum. Biz düşündüğümüz için varız diyemeyeceğimize göre, yaşamı önemsemek kaçınılmaz olarak düşüncemizin bir parçasını oluşturacaktır. Önemsemenin iç-güdüsel olduğunu düşünmüyorum. Buddha/Buda Nirvana’ya ulaşan insan tipolojisini belirler iken tüm güdülerini yenebilen/denetleyebilen/sınırlandırabilen –gerektiğinde hiçbir şey istemeyen ve ancak olanakları ölçeklerinde her şeyini karşılıksız verebilen insan tipolojisi- ile insanlaşmayı açıklamaya ve yaratmaya çalışmıştır. Bu ise tamamen kişinin bilinçli bir tercihidir. Nefes almak dışında insanın denetim altına alamayacağı/sınırlandırıp/yok edemeyeceği bir refleksinin olmadığı kanısındayım. Önemsemek bir açıdan tercihimizi belirler. Eğer bu güdüsel bir olgu olsa idi tercihten söz etmemiz olanaklı olmayacaktı. Demek ki, önemsemek/önemsememek bir tercihtir. Yaşamı/hayatı önemsemenin tam karşısında yaşamı/hayatı önemsememek olgusu yatar.

“kişi” sosyolojik bir tanımdır ve insana özgüdür. Kişilik ise kişinin ayrılmaz bir parçası olan var-olma biçimidir. Kişi hakkı ise var-olma hakkı ile ilgilidir ve bu kişilik kazanmak ile başlar. Tür olarak insan hakkı ise salt insan olmasına bağlıdır. Bunun, onun her hangi bir iyelik bağı ile bağlı olması ya da olmaması ile hiçbir ilgisi yoktur. Demek ki, kişi toplumsal bir değer taşıdığı için önemlidir ve buradaki önem kişinin yaşamayı önemsemesinden faklı olarak toplumsal bir içeriğe sahiptir. Buradan hareketle başka bir tesbit yapabiliriz: önemseme bireysel yargılar içerseler de toplumsal bir içeriğe sahiptirler.

Yaşamak neden önemlidir sorusu hem bireysel hem de tarihsel/sosyal açılardan değerlendirilmek durumundadır. Her iki olgu tikel ve çoğulun diyalektik süreçleri ile açıklanabilir. Yaşamı önemsemek kişinin var-olma biçimi ile egosuna seslenirken, sosyal içerik ile zenginleşir ve egosu ile çelişir. Bu çelişki tarihsel dokusunda birey ve toplumu aynı anda etkisi altına alarak her iki olguyu değiştirip, yenileyerek “neden” sorusuna verilen yanıtı sürekli güncel tutar ve önemler halkasında ilk sırayı korumasını gerçekleştirir. Bu aynı zamanda bireysel egonun aşılmasını/sosyalleştirilmesini sağlar.Birey egosunu yendikçe çoğalır ve sosyalleşirken bir o kadar var-olma biçimi/yaşamayı önemsemesinin değeri artar.

Bu olguyu enine –boyuna masaya yatırıp gözlemleyeceğiz

Sayın Chimera teşekkür ediyorum, yeni açılımları sağladığınız iç